اضطراب به معنای واکنش فرد در مقابل یک موقعیت تهدیدآمیز، یعنی موقعیتی که در آن فرد توانایی مهار محرکات بیرونی یا درونی را ندارد، است.

اضطراب یک حالت احساسی- هیجانی است که از خصوصیات برجسته آن، ایجاد حالت بی قراری و دلواپسی است که با اتفاقات زمان و شرایط مکان تناسب ندارد.

انواع اضطراب:
اساساً دو نوع اضطراب وجود دارد:

الف) اول، نوعی که به طور طبیعی به عنوان عکس العمل در مقابل استرس یا خطر تجربه می شود، مثلاً وقتی که شخصی، تهدید علیه امنیت یا سلامتی اش را به روشنی تشخیص دهد، در این هنگام احساس لرزه و رعشه می کند، دهانش خشک می شود و معده اش احساس سوزش می کند. بیشتر مردم این گونه احساسات را به هنگام رویارویی با خطر یا فشار تجربه کرده اند.

ب) نوع دیگر اضطراب، اضطراب "درون زاد" است. این اضطراب ناگهان و بدون هشدار و بدون هیچ علتی ضربه می زند و گاهی چنین به نظر می رسد که بخش هایی از بدن از کنترل شخص خارج می شود.

عبارت درون زاد به معنی ایجاد شده از درون است، به این معنی که در اینجا اضطراب در اثر عوامل محیط خارجی فرد به وجود نمی آید، بلکه از درون فرد سرچشمه می گیرد.

اختلالات ناشی از اضطراب عبارت است از پیدایش ترس مزمن، پایین بودن آستانه تحمل مشکلات و محرومیت ها، و باور قوی که دنیا محلی خطرناک و خشن است.
چنین فردی شدیداً احساس عدم اعتماد به نفس می کند و حتی در مسائل بسیار کوچک نیز از توان و کارآیی خود مطمئن نمی باشد. او احساس می کند قدرت تمرکز روی مسائل را ندارد و حتی افکار و اعمالش متعلق به خودش نیستند.

در اینجا برخی از علائم اضطراب را نام می بریم:
1- لرزش و ناپایدار بودن پاها

2- مشکلات تنفسی

3- تپش قلب

4- درد و احساس فشار در سینه

5- احساس خفگی

6- اختلالات جنسی

7- احساس داغ شدن

8- حالت تهوع

9- اسهال

10- سر درد و دردهای همراه آن

11- وسواس و احساس اجبار

گروه های سنی درگیر اضطراب :
اضطراب در تمام دوران زندگی چه قبل و چه بعد از تولد وجود دارد. اما یک سال اول زندگی در دوران کودکی، اضطراب نقش تعیین‌کننده ای دارد.

اضطراب‌های دوران کودکی همگانی بوده و نقش زیربنایی دارند. به‌طور کلی، وابستگی اتکایی کودک نسبت به مادر و تشویش او به هنگام جدا شدن از مادر یا جانشین او، اساس اضطراب کودکان به ویژه در سنین 10- 6 ماهگی است.

گاه کودکان به هنگام برخورد با افراد غریبه و ناآشنا دچار تشویش می‌شوند و حتی اگر از طرف فرد غیرآشنا مورد محبت و نوازش قرار گیرند، به شدت می‌ترسند و گریه می‌کنند. ترس کودکان از تنهایی و تاریکی نیز به گونه‌ای پاسخ اضطراب آلود آن‌ها به شرایط است.
فشارهاي رواني ( بيماري هاي روان تني ) چه تاثيري بر اختلالات عضوي دارند ؟
بیماریهای روانشناسی
اکنون بـه گروهـي از بـيـماري ها بـر مي خوريم که در جامعـه نمونـه هاي زيادي دارد و حدفاصل روان پـزشکي بـا پـزشکي داخلي بـه شمار مي رود . افـزايـش اوليـه فشارخون ، بي نظمي هاي ضربان قلب ، سکتـه هاي قلبي ، زخم دوازدهه ، کوليـت عصبي ، کوليـت زخم دار ، کهيـر مزمـن ، اگزما ، جوش غـرور جوانـي ، آسم ، سردردهاي تنشي و ميگـرني ، التهاب روماتيسمي مفاصل ، سرطان و بدخيمي هاي ديگر، ديابت ، التهاب تيروئيـد، اختلالات قاعدگي ، بي اشتهايي عصبي ، چاقي ، همه بيماري هاي شايع و نگـران کننـده اي هستنـد که بـا وجـود تفـاوت هاي فراوان ، يک وجه مشترک دارند .

همه اين بيماري ها جزء بيماري هاي روان – تني به شمار مي روند ، به اين مفهوم که فشارهاي روانـي و عواطـف شديـد از طـريـق دستگاه عصبـي خودکار سبـب اختلالات عضـوي و آسيـب هاي بافتـي در بدن مي شود و در نتيجه رفع آنها نـه تنها بـه معني پيشگيـري از اين بـيـماري هاست ، بلکه منشا رواني نقش عمده اي در تداوم اين بيماري ها دارد .

به طور کلي تاثيـر مسائل رواني بر جسم از چشم پوشيده نيست . خود شما هم تجربه کرده ايد که در اثـر مسائل روحـي تغيـيـرات جسمي پـيـدا مي کنيـد . شرم مـوجب بـرافـروختگي چهـره و لرزش صدا و ترس سبب خشکي دهان ، پريدگي رنگ و لرزش بدن مي شود . نگراني، مشکلات شغلي ، مشاجـرات خانوادگي و ديگـر تجربـيـات ناراحت کنـنـده عاطفي بـر وضع معـده و روده اثـر مي گذارد .

اما نشانه بيماري « روان – تنـي » تمايل زيـاد دارند که در جست و جوي يک منشا جسمي براي نـشانـه هاي بيـماري خـود باشنـد و علل روان شناختـي را انکار مي کنند و از پـذيـرش آنها اکراه دارند . بـه ايـن تـرتـيـب هـر چنـد بـيـماران « روان – تـنـي » بـه صـورت خـودآگاه آرزوي رهـايـي از نشانه هاي بيماري خويش را دارند ، اما در بـرابـر تدابيـر درماني ريشـه اي که بـه مفهوم شناخت اشکلالات ويژه شخصيتي و سوءانطباق هاي منبع اضطراب است ، ناخودآگاه مقاومت مي کنند .

بجاست که اکنـون بـر جامعيـت انسان بـه عنوان يک واحد « زيستي – رواني - اجتماعي » تاکيـد کنيم. انسان نه تنها فرآورده ژنها و سرشت و ساختماني بدني و عضوي خويش است، بلکه تحت تاثير تجربيات خاص رواني و محيط اجتماعي ويژه اي که در آن زندگي مي کند ، نيز قرار دارد .

ايـن واحـد زيـستي - رواني - اجتماعي ممکن است در طول زندگي خويش تحت تـاثـيــر عوامل يـا استرسـورهـايـي قـرار گيـرد که آنها نـيـز ممکن است جنبـه زيستي و فيـزيکي ، روان شناختي يـا جامعه شناختي داشته باشند . واکنش انسان در برابر استرسـور شديد روان شناختي محسوب مي شود . در يک نـفـر سبب بـيـماري عروق اکليلي قلب و سکتـه قلبي و در يک نـفـر ديگر سبـب افسردگي و در شخصي ديگر موجب روي آوردن به اعتياد مي شود .

رابطه هيجان و اضطراب با بيماري هاي جسمي چگونه است ؟

گاهي ضايعه اي که در اثـر بيماري يا ناتواني جسمي به زندگي عاطفي و بهداشت رواني فـرد وارد مي شود ، مهم تر و پاياتر از نتايج جسمي ضايعـه عضوي است . حالت هاي مزمـن هيجاني که عموما منجر به اختلال کارکرد فيزيولوژيک مي شونـد ، معمولا ارتباطي نزديک با مشکلات جاري زندگي دارند .

وجود مشکل در روابط انساني بين افراد، سهم عمده اي در تنش ها و اضطرابهايي که انسان ها را احاطه مي کند ، دارد و سبب منقلب شدن کارکرد بدني آنان مي شود . نبود محبت و احترام و ارضاي عاطفي در روابط از مهمترين اين عوامل است . روان پزشک در بيمار روان - تني در جست و جوي موقعيت هايي است که ممکن است موجب اضطراب، تخاصم، پـرخاشگري ، احساس گناه ، رنجش فروخورده، نارضايتي سرپوش گذاشته شده و ديگر عواطف ناخوشايند شوند و علت آغاز يا عامل تشديد يک اختلال جسمي محسوب شوند. در نتيجه بيمار به ندرت از اضطراب و افسردگي شکايت مي کنـد ، زيـرا قادر به احساس و ابـراز آنها نيست بلکه بيشتـر از ناراحتي در کارکردهاي جسمي شکايت مي کنـد .

باورهاي غلط احساساتمان را تغيير دهيم…
فكر خود را تغيير دهيم تا احسا سمان متحول شود
بعضي اوقات به خود مي گوييم كه زندگي مان همين است
كه هست و تا هميشه همين گونه ادامه خواهد داشت
با باز نگري درنحوه تفكرو ا حسا سمان زندگي خود را متحول سازيم :
{باورهاي غلط} مجبوريم همان گونه احساس كنيم كه باشيم
و انتخاب ديگري نداريم.
{باور هاي درست} بر خلاف تصور انتخابهاي متعددي
داريم پس انتخاب كنيم .
-------------------
{باورهاي غلط} اشخاس ويا چيز هاي ديگر سبب مي شوند
كه چنين احساسي داشته باشيم.
{باوهاي درست} ممكن نيست ؛ نبايد افراد يا چيزهاي ديگر
احساسمان را در دست بگيرند.
----------------------
{باورهاي غلط} خودمان را نمي توانيم قبول كنيم به شرط اين كه
افراد ديگر تاييدمان كنند.
{باورهاي درست} تفكرمان را تغيير دهيم مهم وضروري نيست كه
همه مارا تاييد كنند يا نه.
--------------------
{باورهاي غلط} احساس بي ارزشي مي كنيم اگراشتباهي مرتكب
شويم نمي توانيم ديگركاردرستي راانجام دهيم .
{باورهاي درست}چون ماجايزالخطا هستيم و همه اشتباه
مي كنيم پس مثل ديگران حق اشتباه كردن را داريم.
---------------------
{باورهاي غلط} مي توانيم رفتارها و احساسات ديگران را كنترل كنيم.
{باورهاي درست} تلاش نكنيم رفتارهمه ي افراد را تحت
كنترل خود درآوريم
چون فقط مي توانيم رفتار خودمان را كنترل كنيم..
---------------------
بياييم روش فكر كردنمان را تغيير دهيم به (خود) و رفتارهاي
خويش متمركز شويم
آن وقت احساس و افكار مانسبت به زندگي و همه چيز عوض خواهد شد…
ودر پايان بايد گفت كه :
وز حادثه ي زمان زاينده مترس وزهرچه رسدچو نيست پاينده مترس
اين يكدم نقد رابه عشرت بگذار از رفته مينديش و ز آينده مترس

هيچوقت شخصيت خودت رو براي كسي تشريح نكن، چون كسي كه تو رو دوست داشته باشه بهش نيازي نداره و كسي كه ازت بدش بياد باور نمي‌كنه.
وقتي دائم ميگي گرفتارم، هيچ وقت آزاد نميشي، وقتي دائم ميگي وقت ندارم، بعد هيچوقت زمان پيدا نمي‌كني.
وقتي دائم ميگي فردا انجامش ميدي، اونوقت فرداي تو هيچ وقت نمياد. وقتي صبحا از خواب بيدار مي‌شيم، ما دوتا انتخاب داريم. برگرديم بخوابيم و رويا ببينيم، يا بيدار شيم و روياهامون رو دنبال كنيم.
انتخاب با شماست
ما كسايي كه به فكرمون هستن رو به گريه مي‌اندازيم. ما گريه مي‌كنيم براي كسايي كه به فكرمون نيستن، و ما به فكر كسايي هستيم كه هيچوقت برامون گريه نمي‌كنن.
اين حقيقت زندگيه. عجيبه ولي حقيقت داره، اگه اين رو بفهمي، هيچوقت براي تغيير دير نيست.

وقتي تو خوشي و شادي هستي عهد و پيمان نبند.
وقتي ناراحتي جواب نده.
وقتي عصباني هستي تصميم نگير.
دوباره فكر كن، عاقلانه رفتار كن.
زندگی، برگ بودن در مسیر باد نیست.
امتحان ریشه‌هاست!
ریشه هم هرگز اسیر باد نیست.
زندگی چون پیچک است، که انتهایش می‌رسد پیش خدا.