|
نقشTRUNCATION درجستجو و بازيابي اطلاعات
نوشته: ناصر اشكنيپور
كارشناس مركز اطلاعرساني و خدمات علمي
جهادسازندگي
جستجوي اطلاعات به صورت دستي سالها است كه
ديگــر جوابگوي اطلاعاتي پــژوهشگــران و محققان نيست.
از ايـن رو تقـاضـا بـــراي جستجــوي رايـانهاي روز به روز
افزايش يافته است.
كــاوش در واقع عبــارت است از جستجــوي اطلاعـــات به
كمك رايـانه به منظور دستـــرسي به آخـــريـن دستـاوردهـاي
علمي در حـوزه مـوضــوعي مــورد پـــژوهش. ايـن جستجــو به
دو صورت انجام ميپذيرد.
الف) جستجــوي پيــوسته يـــا درون خطي (اينتــــرنت)
ب) جستجــو در ديسكهــاي فشرده پــايگــاههــاي اطلاعـــاتي
(ROM-CD DATABASES)
بــراي جستجو در پايگاههاي اطلاعاتي بايـد مــراحلي را
طي كــــرد. در اينجـــا به تعدادي از ايـــن اصــول اشاره
ميشود:
١ـ انتخاب كليد واژهها
٢ـ ساختار يا فرمولبندي كاوش SEARCH)
(STRATEGY
٣ـ انتخاب عملگرهاي منطق بول BOOLEAN)
(OPERATORS LOGIC
٤ـ انتخاب ترانكيشن (TRUNCATION)٥ـ استفاده از اصطلاح نامه (THESAURUS)
٦ـ محـدود ساختن نتايج كاوش (زباني، زمـاني، عنـواني،
موضوعي و ...)
يكي از اهـداف مهم محققـان و كـاوشگـــران رسيــدن به
اطلاعـات منــاسب و مـــرتبط است. بـــراي رسيــدن به ايــن
هـدف، هنگـام جستجـو در پـايگـاههـاي اطلاعـاتي عـلاوه بـــر
تخصص مـوضــوعي ابـــزارهـاي مختلفي نيـــز وجــود دارد كه
محقـق يـا كـاوشگـــر را در راه رسيــدن به نتـايج مطلــوب
يـاري ميكنـد. يكي از ايـن ابــزارهـا، دستـور تـــرانكيشن
(TRUNCATION) يا وايلد كارد (WILDCARD)
است.
كلمه (TRUNC) به معنــاي تنه درخت است كه در اينجـــا
بــــرشزني، قطع كــــردن و مقطع ساختـــن معنـي مـيدهــد.
تــــرانكيت در واقع عــلا‘م جــانشيني هستنــد كه هنگـــام
جستجـو در پـايگـاههـاي اطلاعـاتي، كـاوشگــر را از دوبـاره
نــويسي و اتـلاف در نــوشتـن واژههــاي متعدد كه از لحــاظ
ظاهــــري، مــوقعيت دستــوري و زبــاني متفــاوت هستنــد،
بــرحـذر ميدارنـد. معروفتــريـن ايـن عـلا‘م عبـارتنـد از:
عـــلامت ستـــاره (#) ، عـــلامت سوال (؟) ، عـــلامـت ($) ،
عــلامت نقطه (.) و تعدادي ديگــــر كه استفــاده كمتــــري
دارنـد. از جمله ايـن عـلا‘م ميتـوان از عـلامت عــدد نمـا #
و كــروشه يا بــراكت [] نام بــرد. نكته قابـل تـوجه آنكه
استفـاده از ايـن عـلا‘م در پـايگــاههــاي اطلاعــاتي مختلف
يكسان نيست و هـــر پـايگـاه، يك يـا چنــد عـلامت از عـلا‘م
مذكور فوق را بـراي اين منظور بــر ميگــزيند. بنابــراين،
بــراي استفـاده از ايـن عـلا‘م در هنگـام كـاوش، بـايـد به
راهنمـاي پــايگــاه اطلاعــاتي مـــراجعه و عــلامت صحيح را
براي ترانكيت برگزيد.
|
دانلود تولبار جی تاک
